Co zrobić w sytuacji kiedy umiera nam bliski członek rodziny i znajdujemy się w kręgu potencjalnych spadkobierców? Mamy 3 opcje: spadek przyjąć, odrzucić lub nie robić nic, co oczywiście jest najmniej atrakcyjnym rozwiązaniem, bowiem i tak wywołuje określone skutki prawne. Jaki jest termin na odrzucenie/przyjęcie spadku po zmarłym? Jakie wywołuje to skutki? Poniżej kilka słów wyjaśnienia.

Jaki jest termin na odrzucenie/przyjęcie spadku po zmarłym?

Odpowiedzi na pytanie należy szukać w art. 1015 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z §1 w/w przepisu, „oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swojego powołania”. Można z tego wywnioskować, że nie zawsze data śmierci okaże się datą początkową, od której należy liczyć termin 6 miesięcy.

Co w sytuacji, gdy nie złożę żadnego oświadczenia, tj. oświadczenia o odrzuceniu spadku bądź oświadczenia o przyjęciu spadku?

Zgodnie z art. 1015 § 2 Kodeksu cywilnego: „brak oświadczenia spadkobiercy w terminie określonym w § 1 jest jednoznaczny z przyjęciem spadku z dobrodziejstwem inwentarza”.

Co oznacza sformułowanie „przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza”?

Sformułowanie „przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza” oznacza, iż spadkobierca odpowiada za długi, które spoczywały na spadkodawcy (tj. zmarłym) do wysokości aktywów wchodzących w jego majątek.

Czy zawsze przyjęcie spadku będzie z dobrodziejstwem inwentarza?

Nie, zgodnie z art. 1012 Kodeksu cywilnego, spadek można też przyjąć bez ograniczenia odpowiedzialności za długi (przyjęcie proste). Potocznie mówi się o przyjęciu spadku „wprost”.

Co ciekawe, art. 1015 § 2 Kodeksu cywilnego został zmieniony przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 marca 2015 roku (Dz.U.2015.539) zmieniającej nin. ustawę z dniem 18 października 2015 roku. Przed datą 18 października 2015 roku, brak oświadczenia złożonego w terminie 6 miesięcy był równoznaczny z przyjęciem spadku wprost, a nie jak jest obecnie – z dobrodziejstwem inwentarza.

W jaki sposób złożyć oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku?

Na to pytanie odpowiada art. 1018 § 3 Kodeksu cywilnego. Oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku składa się przed sądem lub przed notariuszem. Można je złożyć ustnie lub na piśmie z podpisem urzędowo poświadczonym.

Czy po złożeniu oświadczenia o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku muszę je gdzieś złożyć/wysłać?

Oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku złożone w sądzie rejonowym niebędącym sądem spadku albo przed notariuszem przesyła się niezwłocznie wraz z załącznikami do sądu spadku.

Mieszkam za granicą i chcę złożyć oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku. Jak to zrobić? Czy również nie muszę powyższego nigdzie wysyłać?

Oświadczenie o odrzuceniu spadku lub o przyjęciu spadku, można złożyć we właściwym terytorialnie urzędzie konsularnym RP. Konsul potwierdzi własnoręczność podpisu spadkobiercy pod oświadczeniem o odrzuceniu lub o przyjęciu spadku. Aby oświadczenie było skuteczne, należy je jeszcze przedłożyć w sądzie spadku – czyli sądzie ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy – w terminie 6 miesięcy od dnia, w którym dowiedziałeś się, że możesz przyjąć lub odrzucić spadek.

Co w sytuacji gdy spadkobiercą jest mój małoletni syn/małoletnia córka/dzieci?

Sprawa komplikuje się gdy w kręgu spadkobierców pojawia się dziecko bądź dzieci. W tym zakresie konieczne jest złożenie przez przedstawicieli ustawowych wniosku do sądu rodzinnego o wyrażenie zgody na przyjęcie spadku lub odrzucenie spadku. Dopiero po uzyskaniu w tym zakresie postanowienia, przedstawiciele ustawowi (najczęściej rodzice), mogą takie oświadczenie złożyć w imieniu małoletniego bądź małoletnich. Wniosek ten podlega opłacie w wysokości 100,00zł oraz wymaga złożenia odpowiednich dokumentów.

———————————————————————————————————————————————————————————————————–

Jeżeli potrzebujesz pomocy przy złożeniu oświadczenia o przyjęciu/odrzuceniu spadku lub nie wiesz jak złożyć wniosek o wyrażenie przez sąd rodzinny zgody na przyjęcie/odrzuceniu spadku w imieniu małoletniego bądź nasuwają Ci się dodatkowe pytania oraz wątpliwości, zapraszamy do kontaktu z Kancelarią – e-mail: biuro@jslkancelaria.pl oraz tel. 731 13 13 80