Znalazłeś portfel, telefon, saszetkę z dokumentami, obrączkę, kopertę z pieniędzmi? Co zrobić? Czy znalezisko można sobie przywłaszczyć? Kogo powiadomić o tym, że jesteśmy w posiadaniu „zguby”? Czy za zwrócenie znaleziska należy się nagroda?

Zgodnie z obowiązującymi w Polsce przepisami, znalazca nie staje się właścicielem rzeczy znalezionej i nie może zacząć traktować jej jako swojej. Jego obowiązkiem jest dołożenie wszelkich starań, by zwrócić „zgubę” jej właścicielowi – w przeciwnym razie znalazca naraża się na odpowiedzialność karną.

Co zrobić jeśli znajdę zgubioną przez kogoś rzecz?

·        jeśli wiesz czyja to rzecz i wiesz jak się z tą osobą skontaktować – po prostu oddaj właścicielowi jego zgubę,

·        jeśli nie znasz właściciela lub nie wiesz jak się z nim skontaktować – zawiadom starostę właściwego ze względu na miejsce znalezienia rzeczy,

·        jeśli znalazłeś rzecz przebywając w budynku stanowiącym własność prywatną (hotelu, restauracji, mieszkaniu itp.) – rzecz znalezioną przekaż osobie zajmującej ten budynek/lokal – to na tej osobie będzie ciążył obowiązek ustalenia właściciela rzeczy znalezionej lub zawiadomienia właściwego starosty,

·        jeśli znalazłeś rzecz w budynku stanowiącym własność publiczną (dworzec, muzeum, poczta itp.) – rzecz znalezioną oddaj zarządcy tego budynku – zarządca ma obowiązek czekać przez 3 dni na zgłoszenie się właściciela rzeczy znalezionej, a w przypadku bezskutecznego upływu tego terminu przekaże rzecz właściwemu staroście.

Co zrobić w przypadku znalezienia pieniędzy, dokumentów, papierów wartościowych, kosztowności itp.?

·        jeśli znalazłeś pieniądze, których kwota nie przekracza 100 zł (lub równowartości 100 zł jeśli nie są to złotówki) – nie musisz o tym nikogo informować – możesz z nimi zrobić co chcesz (polecamy przeznaczyć na jakiś cel charytatywny),

·        jeśli znalazłeś więcej pieniędzy albo papiery wartościowe, kosztowności itp. – natychmiast przekaż je właściwemu staroście,

·        jeśli znalazłeś rzeczy, które mogą stanowić ekwipunek lub dokumenty wojskowe – natychmiast przekaż je właściwemu staroście,

·        jeśli znalazłeś czyjś dowód osobisty lub paszport – niezwłocznie przekaż je Policji,

·        jeśli znalazłeś rzecz, której posiadania wymaga pozwolenia (np. broń) – nie dotykaj tej rzeczy, a o miejscu jej znalezienia natychmiast powiadom Policję.

Czy znalazcy należy się nagroda za znalezienie rzeczy znalezionej?

Tak – jeśli znalazca uczyni zadość obowiązkom, jakie na nim ciążą, może liczyć na „znaleźne” w wysokości 1/10 wartości rzeczy znalezionej. Swoje żądanie znalazca winien zgłosić najpóźniej w momencie wydania rzeczy osobie upoważnionej do jej odbioru. Jeśli znalazca oddaje rzecz znalezioną przechowawcy, winien zastrzec przechowawcy, że będzie domagał się znaleźnego. Przechowawca ma obowiązek poinformować znalazcę o odbiorze rzeczy znalezionej przez osobę upoważnioną do jej odbioru, a także o adresie jej zamieszkania lub siedziby. Od momentu powiadomienia, znalazca ma miesiąc na zgłoszenie żądania znaleźnego od podmiotu wskazanego przez przechowawcę. Jeżeli właściciel rzeczy znalezionej odmawia wypłaty znaleźnego, znalazca ma możliwość wszczęcia postępowania sądowego.

 

Co się stanie jeśli przywłaszczę sobie rzecz znalezioną?

Rzecz znaleziona nadal jest własnością właściciela (a nie znalazcy). Jeżeli znalazca nie uczyni zadość swoim obowiązkom i przywłaszczy sobie rzecz znalezioną, to popełnia przestępstwo.
Jeżeli wartość rzeczy przywłaszczonej nie przekracza kwoty 500 zł wówczas takie przywłaszczenie stanowi wykroczenie (art. 119 Kodeksu wykroczeń), za które grozi kara aresztu, ograniczenia wolności lub grzywny. Jeżeli wartość rzeczy przywłaszczonej jest większa, wówczas takie zachowanie może zostać zakwalifikowane jako przestępstwo z art. 284 § 1 Kodeksu karnego zagrożone karą pozbawienia wolności do lat 3.

Czy rzecz znaleziona może stać się moją własnością?

Tak – często zdarza się, że po rzecz znalezioną nikt się nie zgłasza. Jeżeli osoba upoważniona do odbioru rzeczy znalezionej nie odbierze jej w terminie roku od dnia doręczenia jej wezwania do odbioru lub w terminie dwóch lat od dnia znalezienia rzeczy znalezionej, wówczas ta rzecz może stać się własnością znalazcy, pod warunkiem, że uczynił on zadość swoim obowiązkom. Po upływie w/w terminów, starosta wyśle znalazcy zawiadomienie i wezwie go do odbioru rzeczy znalezionej w terminie nie krótszym niż 14 dni informując jednocześnie, że po bezskutecznym upływie tego terminu rzecz znaleziona stanie się własnością powiatu.

 

Na koniec jeszcze jedna uwaga: niniejszy artykuł nie dotyczy znalezienia zabytków lub materiałów archiwalnych, którym poświęcony zostanie oddzielny artykuł.

 

Jeśli dokonałeś znaleziska i nie wiesz co z nim zrobić lub masz problemy z wyegzekwowaniem znaleźnego zapraszamy do kontaktu (e-mail: biuro@jslkancelaria.pl, tel. 731131380).